Piwnica jako schronienie: jak ją przygotować na kilka godzin lub kilka dni
Jak zamienić piwnicę domu lub komórkę lokatorską w bloku w miejsce schronienia na wypadek alarmu lotniczego, nawałnicy czy zagrożenia radiacyjnego: co sprawdzić (konstrukcja, powietrze, zalewanie), co tam trzymać (woda, światło, toaleta, miejsca do spania) i czego nigdy nie robić.
W skrócie
- Piwnica otoczona ziemią dobrze chroni przed odłamkami, silnym wiatrem i częściowo przed promieniowaniem, ale nie przed powodzią.
- Najpierw sprawdź konstrukcję, wentylację, wyjścia i to, czy piwnica się zalewa.
- Potrzebujesz wody, światła, radia, apteczki, miejsc do siedzenia i spania oraz awaryjnej toalety dla wszystkich.
- Nigdy agregat, grill ani kuchenka z płomieniem w piwnicy: czad zabija w zamkniętych pomieszczeniach.
Prawdziwy bunkier kosztuje tyle co mieszkanie. Wielu z nas ma jednak miejsce, które dobrze przygotowane chroni zaskakująco skutecznie: piwnicę domu albo piwnicę bloku. Otoczona ziemią osłania przed odłamkami, potłuczonym szkłem, silnym wiatrem i częściowo przed promieniowaniem.
Kiedy piwnica się sprawdza, a kiedy nie
| Zagrożenie | Piwnica dobra? |
|---|---|
| Alarm lotniczy, drony, rakiety | Tak, najlepsze miejsce w budynku |
| Nawałnica, trąba powietrzna | Tak |
| Opad promieniotwórczy | Tak, zwłaszcza na środku pomieszczenia |
| Awaria chemiczna | Nie: wiele toksycznych gazów jest cięższych od powietrza i opada. Idź wyżej i uszczelnij pokój |
| Powódź, ulewa | Nie: idź na górę |
| Trzęsienie ziemi, wybuch gazu | Nie w trakcie; potem tylko, jeśli konstrukcja jest bezpieczna |
Wszystko o alarmie lotniczym: schronienie przed atakiem z powietrza.
Najpierw sprawdź
- Konstrukcja: duże pęknięcia, wilgoć, która uszkodziła strop lub belki? Poproś fachowca o ocenę.
- Dwa wyjścia: drzwi i, jeśli się da, okienko piwniczne albo drugie schody. Nie zastawiaj ich.
- Powietrze: musi być wentylacja. Bez niej CO₂ i wilgoć szybko rosną, gdy przebywa tam kilka osób.
- Woda: czy zalewa ją przy ulewach? Jeśli tak, wszystko na regałach, co najmniej 30 cm nad podłogą. Zobacz ochrona piwnicy przed powodzią.
- Instalacje: wiesz, gdzie są zawory gazu i wody oraz bezpieczniki? Nie trzymaj w piwnicy paliwa.
Co trzymać w piwnicy
Na osobę:
- Woda: co najmniej 3 litry dziennie na 1–3 dni
- Jedzenie, które nie wymaga gotowania
- Miejsce do siedzenia i spania: materac, śpiwór lub łóżko polowe
- Koc i ciepłe ubrania (w piwnicy jest zimno)
Dla wszystkich:
- Latarki i lampy LED z zapasowymi bateriami, bez świec
- Radio na baterie, żeby wiedzieć, kiedy odwołano alarm
- Powerbank do telefonów
- Apteczka i podstawowe leki
- Wiadro z pokrywą, worki i żwirek lub trociny na toaletę, chusteczki i środek dezynfekujący
- Worki na śmieci
- Maski FFP2 na pył po wybuchach, zobacz powietrze w sytuacji awaryjnej
- Gry, książki, słuchawki dla dzieci
- Mała gaśnica
Czego nigdy nie robić
- Agregat, grill, kuchenka turystyczna czy prowizoryczny piecyk w piwnicy: czad gromadzi się i może zabić w kilka minut. Zobacz zatrucie czadem.
- Nie zastawiaj wyjść.
- Nie schodź do piwnicy przy powodzi ani przy zapachu gazu.
W bloku
Komórka lokatorska jest mała, ale korytarz piwniczny może służyć wszystkim mieszkańcom. Porozmawiaj z zarządcą lub wspólnotą: piwnica czysta, oświetlona, przejścia wolne, klucz łatwo dostępny. Sprawdź na gdziesieukryc.pl, gdzie jest najbliższe oficjalne miejsce schronienia.
Nie masz piwnicy? Wybierz pomieszczenie w środku mieszkania, bez okien, na niższym piętrze: bezpieczny pokój.
Najczęstsze pytania
Gdzie sprawdzę, czy w pobliżu jest schron?
Państwowa Straż Pożarna prowadzi mapę obiektów zbiorowej ochrony na stronie gdziesieukryc.pl. Zwykła piwnica nie jest schronem, ale podczas alarmu lotniczego jest o wiele bezpieczniejsza niż mieszkanie na wyższym piętrze.
Co jeśli piwnica się zalewa?
Wtedy nie jest dobrym schronieniem przy powodzi czy ulewach. W takiej sytuacji idziesz na górę, nie na dół. Piwnicy używasz przy alarmie lotniczym, nawałnicy lub trąbie powietrznej.
Jak długo trzeba tam zostać?
Przy alarmie lotniczym zwykle od kilkunastu minut do kilku godzin. Po awarii jądrowej służby mogą zalecić pozostanie w budynku przez dobę lub dwie. Przygotuj piwnicę na co najmniej 24 godziny.
Źródła i dalsza lektura
Preper ma charakter ogólnoinformacyjny i nie zastępuje poleceń służb ani porady lekarskiej. W nagłym wypadku dzwoń pod 112.