Awaria chemiczna lub duży pożar z dymem: jak się zachować i schronić w domu
Co robić, gdy po awarii przemysłowej, dużym pożarze lub wypadku z substancjami niebezpiecznymi do powietrza dostają się szkodliwe substancje: do budynku, zamknij okna i drzwi, wyłącz wentylację, słuchaj komunikatów.
Należy do:Bug In
W skrócie
- Po ostrzeżeniu przed gazami, oparami lub dymem: wejdź do budynku, zamknij okna i drzwi, wyłącz wentylację i klimatyzację.
- Jeśli możesz, idź na wyższe piętro: większość gazów jest cięższa od powietrza i zbiera się przy ziemi.
- Gdy gaz wydobywa się w budynku: wyjdź na zewnątrz, prostopadle do kierunku wiatru.
- Słuchaj radia, śledź Alert RCB i wychodź dopiero po odwołaniu zagrożenia.
Pożar zakładu lub składowiska odpadów, przewrócona cysterna, wyciek w zakładzie chemicznym: gdy uwalniają się substancje niebezpieczne, władze zwykle ostrzegają syreną, Alertem RCB i przez media (tak było np. przy pożarze składowiska w Przylepie pod Zieloną Górą w 2023 roku). Laik zazwyczaj nie oceni, czy substancja jest groźna. Dlatego obowiązuje zasada: schroń się i słuchaj komunikatów.
Ostrzeżenie, gdy jesteś na zewnątrz
- Od razu wejdź do budynku, wpuść też obce osoby.
- Zamknij okna i drzwi.
- Wyłącz wentylację, klimatyzację i okap.
- Idź na wyższe piętro, jeśli to możliwe: większość gazów jest cięższa od powietrza.
- Uszczelnij drzwi i okna, np. mokrymi ręcznikami.
- Słuchaj radia, śledź Alert RCB i strony urzędów.
- Zostań w środku do odwołania zagrożenia.
Gdy w pobliżu nie ma budynku, schronieniem może być samochód: okna zamknięte, nawiew i klimatyzacja wyłączone.
Gdy gaz wydobywa się w budynku
Wtedy odwrotnie: wyjdź z budynku, najlepiej prostopadle do kierunku wiatru, i dzwoń pod 112. Przy zapachu gazu w domu zobacz ulatnianie się gazu: co robić?.
Po kontakcie z substancją
- Ostrożnie zdejmij zabrudzone ubranie i włóż je do foliowego worka.
- Dokładnie umyj skórę i włosy wodą z mydłem, oczy płucz dużą ilością wody.
- Nie jedz jedzenia, które leżało na zewnątrz bez osłony.
- Przy kaszlu, duszności, pieczeniu oczu lub nudnościach: 112.
Co nie pomaga
- Wychodzenie, żeby popatrzeć lub zrobić zdjęcie.
- Odbieranie dzieci ze szkoły lub przedszkola: tam są chronione w budynku, a placówka stosuje się do poleceń służb.
- Blokowanie 112 pytaniami: informacje podaje radio i Alert RCB.
Przygotuj się
- Upewnij się, że dostajesz Alert RCB, zobacz alarmy, syreny i Alert RCB.
- Radio na baterie na wypadek braku prądu i sieci.
- Zapas wody i żywności, gdybyście musieli dłużej zostać w środku.
- Wiesz, gdzie leży taśma klejąca i ręczniki.
- Jeśli mieszkasz w pobliżu zakładu o zwiększonym lub dużym ryzyku awarii, zakład i władze muszą informować mieszkańców o zasadach postępowania: przeczytaj te materiały.
Najczęstsze pytania
Jak uszczelnić okna i drzwi?
Mokrymi ręcznikami przy szparach drzwi i taśmą klejącą przy nieszczelnych oknach. Zamknięte rolety dodatkowo pomagają. Ważniejsze od idealnego uszczelnienia jest wyłączenie wentylacji, okapu i klimatyzacji.
Co jeśli jestem w samochodzie?
Schronienie da też samochód: zamknij okna, wyłącz nawiew i klimatyzację. Włącz radio i wyjedź z zagrożonego obszaru, jeśli tak zalecają służby.
Do kogo dzwonić po kontakcie z substancją?
W nagłym wypadku pod 112. Przy pytaniach o zatrucia pomagają ośrodki toksykologiczne działające przy szpitalach w największych miastach; w razie wątpliwości dyspozytor 112 pokieruje dalej.
Źródła i dalsza lektura
Preper ma charakter ogólnoinformacyjny i nie zastępuje poleceń służb ani porady lekarskiej. W nagłym wypadku dzwoń pod 112.