Zgubiłeś się w lesie lub w górach: zasada STOP

Zgubiłeś się w lesie lub w górach: zasada STOP, schronienie, ciepło i sygnały

Co robić, gdy zgubisz się w górach lub w lesie: zatrzymaj się i pomyśl (STOP), wezwij pomoc (112, GOPR/TOPR 985), zostań na miejscu, chroń się przed zimnem, znajdź proste schronienie i daj sygnał, żeby cię znaleziono.

Zaktualizowano 30 października 2026, 2 min czytania

W skrócie

Jeśli się zgubiłeś, zatrzymaj się. Najwięcej kłopotów zaczyna się, gdy ludzie idą dalej na chybił trafił.

Dzwoń pod 112 albo do GOPR/TOPR: 985 lub 601 100 300, dopóki masz zasięg i baterię. Aplikacja Ratunek wysyła ratownikom twoją pozycję.

Największym zagrożeniem jest zimno: odizoluj się od ziemi, schroń przed wiatrem i deszczem.

Zostań na miejscu i bądź widoczny: jaskrawe kolory, gwizdek, latarka.

Jednodniowa wycieczka może zamienić się w noc w górach przez drobny błąd: zgubiony szlak, mgła, skręcona kostka. Większość zaginionych odnajduje się szybko, jeśli zrobią kilka rzeczy dobrze.

Przed wyjściem

Powiedz komuś, jaką trasą idziesz i kiedy wrócisz.
Naładowany telefon i powerbank; aplikacja Ratunek i mapy offline.
Ubrania na zmianę, kurtka przeciwdeszczowa, czapka, także latem w górach.
Czołówka, gwizdek, koc ratunkowy, dodatkowa woda i jedzenie.

1. STOP

Stop, Think, Observe, Plan: zatrzymaj się, oddychaj, pomyśl. Rozejrzyj się: widzisz szlak, znak, znany grzbiet? Jeśli nie masz pewności, nie idź dalej na chybił trafił.

2. Wezwij pomoc

Dzwoń pod 112 albo do GOPR/TOPR: 985 lub 601 100 300.
Powiedz, skąd wyszedłeś, jaką trasą, co widzisz i jak się czujesz.
Wyślij pozycję GPS, najlepiej przez aplikację Ratunek.
Potem oszczędzaj baterię.

3. Zostań na miejscu

Jeśli zostawiłeś informację o trasie albo rozmawiałeś z ratownikami, zostań, gdzie jesteś. Osobę, która stoi w miejscu, znaleźć jest dużo łatwiej. Przemieszczaj się tylko, gdy miejsce jest niebezpieczne (lawina, wezbrany potok, spadające kamienie).

4. Chroń się przed zimnem

Hipotermia zabija więcej zaginionych niż głód czy pragnienie, nawet powyżej zera, gdy jesteś mokry i wieje.

Odizoluj się od ziemi: usiądź na plecaku, gałęziach świerku czy suchych liściach.
Schroń się przed wiatrem i deszczem: za skałą, powalonym drzewem, wśród gęstych drzew. Koc ratunkowy owinięty wokół ciała zatrzymuje ciepło.
Włóż na siebie wszystko, co masz: czapka robi dużą różnicę.
Jedz i pij mało, ale często: organizm potrzebuje energii, by wytwarzać ciepło.

Objawy hipotermii i co robić: hipotermia i odmrożenia.

5. Ogień, tylko gdy jest bezpiecznie

Małe ognisko grzeje, suszy i czyni cię widocznym. Rozpalaj je tylko w bezpiecznym miejscu: z dala od suchych drzew, na gołej ziemi lub skale, nigdy przy silnym wietrze. W lasach i parkach narodowych rozpalanie ognia jest zwykle zabronione; w prawdziwym zagrożeniu życia liczy się przetrwanie. Potem zgaś je dokładnie wodą i ziemią.

6. Bądź widoczny

Górski sygnał alarmowy: sześć gwizdów, błysków lub okrzyków na minutę, potem minuta przerwy.
Jaskrawe kolory: rozłóż kurtkę lub koc ratunkowy na otwartym terenie.
Dla śmigłowca: obie ręce uniesione w kształt litery Y znaczą „tak, potrzebuję pomocy”.
Wyjdź na otwartą przestrzeń, gdy słyszysz ratowników.

7. Woda

Pij to, co masz. Jeśli musisz pić z potoku, przegotuj wodę albo użyj filtra lub tabletek. Zobacz uzdatnianie wody.

Zawsze w plecaku w góry

Najczęstsze pytania

Co to jest zasada STOP?

Stop, Think, Observe, Plan: zatrzymaj się, pomyśl, rozejrzyj się i zaplanuj. Pomaga nie wpaść w panikę i nie zgubić się jeszcze bardziej.

Czy iść w dół wzdłuż potoku?

W górach to nie jest bezpieczna zasada: potoki prowadzą do wodospadów, wąwozów i urwisk. Jeśli masz zasięg albo zostawiłeś informację o trasie, bezpieczniej jest zostać i czekać na ratowników.

Jaki jest górski sygnał alarmowy?

Sześć sygnałów na minutę (gwizd, błysk, okrzyk), czyli co 10 sekund, potem minuta przerwy i powtórzenie. Odpowiedź to trzy sygnały na minutę.

Preper ma charakter ogólnoinformacyjny i nie zastępuje poleceń służb ani porady lekarskiej. W nagłym wypadku dzwoń pod 112.